GMP thuốc nghiên cứu, thuốc thử lâm sàng: Áp dụng từ 01/01/2027
Từ ngày 01/01/2027, GMP thuốc nghiên cứu và thuốc thử lâm sàng được áp dụng theo bộ nguyên tắc WHO-GMP riêng tại Phụ lục XII. Quy định này nằm tại Thông tư 45/2026/TT-BYT do Bộ Y tế ban hành ngày 01/11/2026, sửa đổi, bổ sung Thông tư 28/2025/TT-BYT về Thực hành tốt sản xuất thuốc, nguyên liệu làm thuốc.

Từ 01/01/2027, thuốc nghiên cứu, thuốc thử lâm sàng áp dụng bộ WHO-GMP riêng tại Phụ lục XII (Ảnh minh họa)
GMP thuốc nghiên cứu, thuốc thử lâm sàng là gì?
GMP thuốc nghiên cứu, thuốc thử lâm sàng là bộ nguyên tắc, tiêu chuẩn WHO-GMP dành riêng cho sản xuất thuốc dùng trong nghiên cứu và thử nghiệm lâm sàng, quy định tại Phụ lục XII.
Cụ thể, điểm đ khoản 1 Điều 3 Thông tư 28/2025/TT-BYT được bổ sung bởi khoản 1 Điều 2 Thông tư 45/2026/TT-BYT. Điểm mới này xác định bộ tiêu chuẩn gồm hai phần:
- Phụ lục XII ban hành kèm theo Thông tư.
- Các tài liệu cập nhật có liên quan theo khoản 4 Điều 3 Thông tư 28/2025/TT-BYT.
Đồng thời, khoản 2 Điều 14 Thông tư 45/2026/TT-BYT bổ sung Phụ lục XII vào hệ thống phụ lục hướng dẫn GMP thuốc, nguyên liệu làm thuốc.
Quy định áp dụng GMP thay đổi thế nào từ 01/01/2027?
Từ 01/01/2027, cơ sở sản xuất thuốc nghiên cứu, thuốc thử lâm sàng chuyển sang áp dụng Phụ lục XII, thay cho bộ GMP chung của cơ sở sản xuất thuốc.
Thay đổi nằm ở khoản 1 Điều 4 Thông tư 28/2025/TT-BYT, được sửa đổi bởi khoản 1 Điều 3 Thông tư 45/2026/TT-BYT. Kết hợp với khoản 2 Điều 4 giữ nguyên, phạm vi áp dụng GMP thuốc được chia thành bốn nhóm cơ sở.
Bốn nhóm cơ sở áp dụng GMP gồm những nhóm nào?
Bốn nhóm cơ sở áp dụng GMP gồm: cơ sở sản xuất thuốc thông thường, thuốc sinh học từ máu và huyết tương người, thuốc nghiên cứu và thuốc phóng xạ tại cơ sở khám chữa bệnh.
Dưới đây là phụ lục áp dụng cho từng nhóm:
| Nhóm cơ sở | Phụ lục GMP áp dụng |
|---|---|
| Cơ sở sản xuất thuốc, nguyên liệu làm thuốc (trừ thuốc sinh học dẫn xuất từ máu, huyết tương người) | Phụ lục I, Phụ lục III hoặc Phụ lục IV và tài liệu cập nhật |
| Cơ sở sản xuất thuốc, nguyên liệu làm thuốc sinh học dẫn xuất từ máu, huyết tương người | Phụ lục II và tài liệu cập nhật |
| Cơ sở sản xuất thuốc nghiên cứu, thuốc sử dụng cho thử thuốc trên lâm sàng | Phụ lục XII và tài liệu cập nhật |
| Cơ sở khám bệnh, chữa bệnh có hoạt động sản xuất thuốc phóng xạ | Phụ lục XIII |
Khi nào Thông tư 45/2026/TT-BYT có hiệu lực?
Thông tư 45/2026/TT-BYT có hiệu lực thi hành từ ngày 01/01/2027, theo khoản 1 Điều 15 của Thông tư.
Thông tư được ký ban hành ngày 01/11/2026. Từ ngày 01/01/2027, cơ sở sản xuất thuốc nghiên cứu, thuốc thử lâm sàng cần triển khai GMP theo Phụ lục XII.
Đối với hồ sơ đã nộp trước ngày 01/01/2027, khoản 3 Điều 15 cho phép tiếp tục đánh giá theo Thông tư 28/2025/TT-BYT. Cơ sở có thể đề nghị đánh giá theo Thông tư mới.
Quy định mới có ý nghĩa gì với cơ sở sản xuất?
Quy định mới tách thuốc nghiên cứu, thuốc thử lâm sàng thành một nhóm có tiêu chuẩn GMP riêng, theo khuyến cáo của Tổ chức Y tế thế giới.
Trước đây, nhóm thuốc này áp dụng theo quy định chung cho cơ sở sản xuất thuốc, nguyên liệu làm thuốc. Từ 01/01/2027, cơ sở liên quan cần thực hiện ba việc:
- Đối chiếu hệ thống chất lượng hiện có với yêu cầu của Phụ lục XII.
- Cập nhật quy trình, hồ sơ sản xuất lô thuốc nghiên cứu theo Phụ lục XII.
- Theo dõi các tài liệu cập nhật theo khoản 4 Điều 3 Thông tư 28/2025/TT-BYT.

Đội ngũ chuyên môn tại khu vực sản xuất của Thái Minh Hitech
Tóm lại, GMP thuốc nghiên cứu, thuốc thử lâm sàng là yêu cầu bắt buộc mới mà cơ sở trong nhóm này cần chuẩn bị trước ngày 01/01/2027.
Ngoài phạm vi thuốc nghiên cứu, quy định sửa đổi còn liên quan đến một số nhóm cơ sở khác.
Quy định GMP sửa đổi còn lưu ý những gì?
Quy định sửa đổi giữ riêng hai trường hợp: thuốc sinh học dẫn xuất từ máu, huyết tương người và thuốc phóng xạ tại cơ sở khám chữa bệnh.
Thuốc sinh học từ máu, huyết tương người áp dụng GMP nào?
Cơ sở sản xuất thuốc sinh học dẫn xuất từ máu, huyết tương người áp dụng GMP của WHO tại Phụ lục II, không áp dụng Phụ lục I, III, IV.
Quy định này nằm tại khoản 2 Điều 4 và điểm b khoản 1 Điều 3 Thông tư 28/2025/TT-BYT. Thông tư 45/2026/TT-BYT giữ nguyên quy định này. Theo hướng dẫn GMP cho sản phẩm sinh học của WHO (TRS 822, Phụ lục 1), chế phẩm từ máu toàn phần và huyết tương người thuộc nhóm sản phẩm sinh học. Nhóm này cần GMP bổ sung do quy trình sinh học có độ biến thiên cao hơn quy trình hóa lý.
Cơ sở khám chữa bệnh sản xuất thuốc phóng xạ áp dụng GMP nào?
Cơ sở khám bệnh, chữa bệnh có hoạt động sản xuất thuốc phóng xạ áp dụng nguyên tắc, tiêu chuẩn GMP tại Phụ lục XIII.
Theo điểm b khoản 3 Điều 15 Thông tư 45/2026/TT-BYT, cơ sở này phải đáp ứng Phụ lục XIII chậm nhất ngày 01/11/2028.
Cơ sở nghiên cứu, chuyển giao công nghệ sản xuất cần chuẩn bị gì?
Cơ sở nghiên cứu, chuyển giao công nghệ có sản xuất lô thuốc nghiên cứu hoặc thuốc thử lâm sàng cần rà soát hệ thống theo Phụ lục XII.
Đây là nhóm thường sản xuất lô thử nghiệm trước khi chuyển sang sản xuất thương mại. Việc rà soát sớm giúp hạn chế gián đoạn tiến độ nghiên cứu sau ngày 01/01/2027.

Phòng lab kiểm nghiệm đạt ISO/IEC 17025 của Thái Minh Hitech
Thông tư 45/2026/TT-BYT còn sửa đổi những nội dung nào khác?
Ngoài Phụ lục XII, Thông tư 45/2026/TT-BYT còn sửa đổi GMP thuốc dược liệu, thuốc cổ truyền và quy định sản xuất thực phẩm bảo vệ sức khỏe trên dây chuyền thuốc.

Giấy chứng nhận đạt GMP của Công ty CP Công nghệ cao Thái Minh
Dưới đây là 4 nhóm sửa đổi đáng chú ý:
- Thuốc dược liệu áp dụng Phụ lục V; thuốc cổ truyền dạng bào chế cổ truyền (cao, hoàn, bột, rượu thuốc, cồn thuốc) áp dụng Phần I Phụ lục VI.
- Thuốc cổ truyền dạng bào chế hiện đại (viên nang, viên nén, cốm) áp dụng Phần II Phụ lục VI; cơ sở sơ chế, chế biến dược liệu áp dụng Phụ lục VII.
- Cơ sở chỉ sản xuất thuốc hóa dược không kê đơn được sản xuất thực phẩm bảo vệ sức khỏe có dạng bào chế tương ứng, trừ sản phẩm chứa probiotics.
- Cục An toàn thực phẩm chủ trì kiểm tra hoạt động sản xuất thực phẩm bảo vệ sức khỏe trên dây chuyền thuốc.

Chứng chỉ công nhận ISO/IEC 17025:2017 (VILAS 1353) của phòng kiểm nghiệm Thái Minh Hitech
Câu hỏi thường gặp
Thông tư 45/2026/TT-BYT sửa đổi văn bản nào?
Thông tư 45/2026/TT-BYT sửa đổi, bổ sung Thông tư 28/2025/TT-BYT quy định về Thực hành tốt sản xuất thuốc, nguyên liệu làm thuốc.
Phụ lục XII quy định nội dung gì?
Phụ lục XII quy định nguyên tắc, tiêu chuẩn WHO-GMP đối với sản xuất thuốc nghiên cứu, thuốc sử dụng cho thử thuốc trên lâm sàng.
WHO-GMP là gì?
WHO-GMP là nguyên tắc, tiêu chuẩn Thực hành tốt sản xuất thuốc theo khuyến cáo của Tổ chức Y tế thế giới.
Cơ sở sản xuất thuốc thông thường có phải áp dụng Phụ lục XII không?
Không, cơ sở sản xuất thuốc thông thường tiếp tục áp dụng Phụ lục I, Phụ lục III hoặc Phụ lục IV và tài liệu cập nhật.
Tài liệu tải về
- Thông tư 45/2026/TT-BYT ngày 01/11/2026 (PDF, Cổng TTĐT Chính phủ)
- Phụ lục XII – WHO-GMP thuốc nghiên cứu, thuốc thử lâm sàng (PDF)
- Thông tư 28/2025/TT-BYT ngày 01/07/2025 (Hệ thống văn bản Chính phủ)
- WHO GMP for biological products (TRS 822, Annex 1, 1992) – bản hiện hành của WHO là TRS 999, Annex 2
Nguồn tham khảo
- Bộ Y tế. Thông tư 45/2026/TT-BYT ngày 01/11/2026 sửa đổi, bổ sung Thông tư 28/2025/TT-BYT. Cổng Thông tin điện tử Chính phủ: https://datafiles.chinhphu.vn/cpp/files/vbpq/2026/11/45-byt.signed.pdf
- Bộ Y tế. Phụ lục XII kèm Thông tư 45/2026/TT-BYT: https://datafiles.chinhphu.vn/cpp/files/vbpq/2026/11/phu_luc_12.signed.pdf
- Bộ Y tế. Thông tư 28/2025/TT-BYT ngày 01/07/2025 quy định về Thực hành tốt sản xuất thuốc, nguyên liệu làm thuốc: https://vanban.chinhphu.vn/?pageid=27160&docid=214352
- World Health Organization. Good manufacturing practices for biological products. WHO Technical Report Series, No. 822, Annex 1, 1992.
- Thanh Tâm. "Từ 01/01/2027, áp dụng tiêu chuẩn GMP riêng đối với thuốc nghiên cứu và thuốc dùng thử lâm sàng". LuatVietnam, 06/11/2026: https://luatvietnam.vn/tin-van-ban-moi/tu-01-01-2027-ap-dung-tieu-chuan-gmp-rieng-doi-voi-thuoc-nghien-cuu-va-thuoc-dung-thu-lam-sang-186-115289-article.html
Tác giả: Dược sĩ Đỗ Việt Hà
Bài viết mới nhất
- Thông tư 45/2026: Cơ sở GMP thuốc dược liệu sản xuất TPBVSK lưu ý gì?
- GMP thuốc nghiên cứu, thuốc thử lâm sàng: Áp dụng từ 01/01/2027
- Ngày lễ Văn hóa Việt Nam - Lịch nghỉ ở Thái Minh Hitech
- Một sản phẩm Thái Minh ra đời như thế nào
- Vai trò của nghiên cứu và hệ thống đảm bảo chất lượng trong sản xuất tại nhà máy Thái Minh Hitech trong hành trình đạt 5 Thương hiệu quốc gia
- Viện nghiên cứu Sâm và Dược liệu Việt Nam sắp đi vào hoạt động
- Tập huấn phòng cháy chữa cháy tại Thái Minh Hitech năm 2023